باب ۴۰: مستحب است به هنگام طواف دو رکن یمانى را با دست لمس کرد و دست را بوسه داد، ولى دو رکن دیگر لمس نخواهد شد

٧٩٧- حدیث: «ابْنِ عُمَرَ، قَالَ: مَا تَرَكْتُ اسْتِلاَمَ هذَيْنِ الرُّكْنَيْنِ فِي شِدَّةٍ وَلاَ رَخَاءٍ مُنْذ رَأَيْتُ النَّبِيَّ ج يَسْتَلِمُهُمَا» [۱۶۲].

یعنی: «ابن عمرب گوید: از زمانى که دیده‌ام پیغمبر ج دو رکن یمانى کعبه را در وقت طواف با دست لمس مى‌کرد، من‌هم در هیچ شرایطى چه به هنگام سختى و چه در وقت رفاه و آرامش لمس نمودن این دو رکن را در موقع طواف ترک نکرده‌ام».

٧٩۸- حدیث: «ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ أَبِي الشَّعْثَاءِ، أَنَّهُ قَالَ: وَمَنْ يَتَّقِي شَيْئًا مِنَ الْبَيْتِ وَكَانَ مُعَاوِيَةُ يَسْتَلِمُ الأرْكَانَ، فَقَالَ لَهُ ابْنُ عَبَّاسٍ، إِنَّهُ لاَ يُسْتَلَمُ هذَانِ الرُّكْنَانِ» [۱۶۳].

یعنی: «ابو شعثاء گوید: کسى حق ندارد هیچ رکن از ارکان کعبه را ترک کند و آن‌ها را لمس نکند چون معاویه تمام چهار رکن بیت را با دست لمس مى‌نمود، ولى ابن عباس به او گفت: به جز این دو رکن (رکن حجر الأسود و رکن یمانى، دو رکن دیگر) لمس نمى‌شوند».

(بیت الله داراى چهار رکن مى‌باشد رکن اوّل حجر الأسود در آن نصب شده است و رکن دوم رکن یمانى است و به عنوان تغلیب این دو رکن را یمانى مى‌گویند. بنا به مذهب امام شافعى چون این دو رکن بر اصل رکن ابراهیم قرار دارند سنّت است به هنگام طواف با دست آن‌ها را لمس کرد و دست را بوسه داد، ولى لمس کردن دو رکن دیگر که به آن‌ها رکن شامى گفته مى‌شود سنّت نیست).

[۱۶۲] أخرجه البخاري في: ۲۵ كتاب الحج: ۵٧ باب الرمل في الحج والعمرة. [۱۶۳] أخرجه البخاري في: ۲۵ كتاب الحج: ۵٩ باب من لم يستلم إلا الركنين اليمانيين.