صفحه نخست عقاید (کلام) حقیقت عاشورا بدعت‌هایی که در عاشورا صورت می‌گیرد و باید از آ...

بدعت‌هایی که در عاشورا صورت می‌گیرد و باید از آن دوری جست

در این روز با عظمت و مبارک مردم بدعت‌هایی را اختراع نموده و مرتکب اعمال زشت و ناپسند می‌گشتند، شیخ الاسلام می‌نویسد: شیطان بعد از شهادت حضرت حسینس توانست دو بدعت طی آن ایجاد نماید: یکی بدعت ماتم و عزاداری و زدن به سر و صورت، و گریه و فغان و تشنگی کشیدن و مداحی و نوحه سرایی که طی آن بزرگان صدر اسلام مورد لعن و طعن قرار می‌گیرند، حتی کسانی‌که در جرم شهادت حضرت حسینس دست نداشتند مورد لعن و دشنام قرار می‌گیرند و قصه‌ها وحکایتهای کاذب و دروغینی را ساخته‌اند، این اعمال باعث گردید تا در میان مسلمانان اختلاف و تفرقه ایجاد گردد. ماتم گرفتن و عزاداری کردن و گریه و فغان بر مردگان باتفاق همۀ مسلمانان جایز نیست. و اینکه بر غم‌ها و مصیبتهای گذشته، ناله و فغان صورت گیرد از گناهان بزرگ بشمار می‌رود که خداوند و پیامبرش ص از آن منع نموده‌اند، همچنانکه بدعت شادی و سرور در روز عاشورا درست نیست و پیامبر ص و خلفای بعد از ایشان اینکار را سنت نگذاشته‌اند، پس اینروز نه روز شادی و سرور است و نه روز غم واندوه[۸۸] .

از دیگر بدعت‌ها در این روز پختن حبوبات و توزیع آن بر فقرا و مساکین است. و ادعا دارند که اینکار ثواب زیادی دارد، ولی تشخیص کارهایی که ثواب دارد دلیل قاطع که از پیامبر ص ثابت شده باشد می‌خواهد، لیکن دلیلی وجود ندارد پس این کار بدعت و گمراهی می‌باشد[۸۹] . و از دیگر بدعت‌های اختراع شده در این روز، پوشیدن لباس جدید، و خرج و خوراک خیلی خوب و خریدن ضروریات منزل و سرمه کشیدن و حنا کردن و غسل نمودن، دید و بازدیدها و زیارت مساجد و قبرستانها و آرامگاه‌ها، و دیگر بدعتهایی که نه پیامبر ص و نه خلفای راشدین و نه علمای بزرگ اسلام مانند امامان چهار مذهب اهل سنت و نه اوزاعی و ثوری و اسحق بن راهویه و لیث و غیره این اعمال را انجام داده و سنت گذاشته‌اند[۹۰] .

احادیثی که درین مورد ذکر است همه موضوع و ساختگی است[۹۱] .

همچنین تأخیر زکات تا روز عاشورا بدعت است بطور مثال زکات در ماه صفر یا ربیع الاول بر او واجب می‌گردد ولی آنرا تا روز عاشورا به تأخیر می‌اندازد، شاید قبل از عاشورا بمیرد یا مفلس گردد، در اینصورت زکات بر ذمۀ وی باقی می‌ماند و از این بدتر اینکه تأخیر در دادن حقوق دیگران ظلم محسوب می‌گردد. پیامبرص می‌فرماید: «درنگ نمودن غنی در ادای حقوق ظلم است»[۹۲] . از بدعت‌هایی که بعضی از زنان در این روز به آن اعتقاد دارند، حنا کردن است که گویا اگر کسی اینکار را نکرد حق عاشورا را ادا ننموده است، همچنین خریدن عنبر و چوب خوش بو و دود نمودن آن، که گویا اگر اینکار صورت نگیرد گناه بزرگی مرتکب شده‌اند. عجیب اینکه همین چوب را تا سال آینده نگه میدارند و در طول سال از آن استفاده می‌کنند و معتقدند که اگر دود و بوی خوش آن به زندانی برسد از زندان رها خواهد شد. همچنین اعتقاد دارند که این خوش بوئی علاج نظر و مرض است. چنین اعتقادی خطرناک است و دلیل قاطع و محکم می‌طلبد، اما دلیلی وجود ندارد و این گونه اعمال را زنها از خودشان اختراع نموده‌اند[۹۳] .

پیامبرگرامی‌مان ص ارتکاب هر گونه بدعت در دین خدا، و عمل نمودن به آن را به شدت منع نموده‌اند. و اینرا واضح کرده‌اند که خداوند را باید مطابق سنت و عملکرد پیامبرش ص عبادت کرد، و نه بر حسب گفته و اختراعات دیگران. چنانکه میفرمایند: «هرکس عملی انجام دهد که دین ما آنرا تأیید نکند مردود است»[۹۴] ‌.

ودر لفظ دیگری چنین روایت شده است: «هر کسی در این دین ما چیزی ایجاد کند که از آن نیست، مردود است»[۹۵] .

یعنی: هر کاری که مطابق سنت پیامبر ص نباشد مردود بوده و قابل قبول نیست.

پس بدعت‌هایی که ذکر شد در عهد پیامبر ص و یارانش و در عهد تابعین وجود نداشته، بلکه بعد از شهادت حضرت حسین س در سال ۶۱ هجری ظاهر گردید، و در سال‌های بعد خصوصاً در عهد دولت فاطمیان اشکال مختلفی بخود گرفت و در اکثر کشور‌های شیعه نشین مانند ایران، عراق و بعضی مناطق مصر و لبنان و هند و پاکستان و افغانستان بشکل عجیبی انتشار یافت.

عوامل اساسی انتشار این بدعت‌ها و امثال اینها بی خبری مسلمانان از دین، و سکوت و عدم انکار چنین اعمالی است، اگر هر مسلمانی به‌اندازۀ وسع و توان خودش اطرافیانش را آگاه می‌کرد هرگز به این حد نمی رسید و جامعۀ اسلامی، سالم باقی می‌ماند.

پیامبرص امتشان را از بدعت و نوآوری در دین بر حذر داشته‌اند چنانکه میفرماید: «از امور نو پیدا (در دین) بپرهیزید، زیرا هر امر نوپیدا بدعت و هر بدعتی گمراهی است»[۹۶] .

پس برادر و خواهر مسلمان! باید در راه از بین بردن بدعت‌ها کوشا باشیم، و در روز عاشورا به هر مسلمانی که آغشتۀ بدعت است دوستانه بفهمانیم که این اعمال نادرست است و او را تشویق به ترک آن کنیم تا همه مان در دنیا و آخرت رستگار گردیم.