صفحه نخست فقه و اصول نماز جماعت فضيلت نماز صبح و عصر:

فضيلت نماز صبح و عصر:

أبو موسى الأشعرىس روایت مى‌کند که رسول اللهص فرمودند: «مَنْ صَلَّى الْبَرْدَيْنِ دَخَلَ الْجَنَّةَ» [۵۲]. «کسی که نماز صبح و نماز عصر را با جماعت بخواند داخل بهشت مى‌شود».

إمام الخطابى گوید: (بَرْدَین) نامیده شده است، زیرا در دو طرف روز یعنى أول و آخر آن وقتى هوا خوب مى‌شود و گرمى آن از بین مى‌رود خوانده مى‌شود.

أبوزهیر عمّار بن رؤیبةس روایت مى‌کند که گفت شنیدم رسول اللهص مى‌فرمایند:

«لَنْ يَلِجَ النَّارَ أَحَدٌ صَلَّى قَبْلَ طُلُوعِ الشَّمْسِ وَقَبْلَ غُرُوبِهَا. يَعْنِى الْفَجْرَ وَالْعَصْرَ» [۵۳].

«کسی که قبل از طلوع آفتاب (نماز صبح) و قبل از غروب آفتاب (یعنى نماز عصر) را بخواند داخل جهنم نمى‌شود».

جندب بن عبدالله بن سفیانس روایت مى‌کند که رسول اللهص مى‌فرماید: «مَنْ صَلَّى الصُّبْحَ فَهُوَ فِى ذِمَّةِ اللَّهِ فَلاَ يَطْلُبَنَّكُمُ اللَّهُ مِنْ ذِمَّتِهِ بِشَىْءٍ فَيُدْرِكَهُ فَيَكُبَّهُ فِى نَارِ جَهَنَّمَ» [۵۴].

«کسی که نماز صبح را در جماعت بخواند در حفظ و أمان خداست، پس اى بنى آدم کارى مکن که خداوند تو را بازخواست کند و در حفظ و أمان او نباشى، و به این خاطر تو را به جهنم داخل کند».

أبوهریرهس روایت مى‌کند که رسول اللهص فرمودند: «يَتَعَاقَبُونَ فِيكُمْ مَلَائِكَةٌ بِاللَّيْلِ وَمَلَائِكَةٌ بِالنَّهَارِ وَيَجْتَمِعُونَ فِي صَلَاةِ الْفَجْرِ وَصَلَاةِ الْعَصْرِ ثُمَّ يَعْرُجُ الَّذِينَ بَاتُوا فِيكُمْ فَيَسْأَلُهُمْ وَهُوَ أَعْلَمُ بِهِمْ كَيْفَ تَرَكْتُمْ عِبَادِي فَيَقُولُونَ تَرَكْنَاهُمْ وَهُمْ يُصَلُّونَ وَأَتَيْنَاهُمْ وَهُمْ يُصَلُّونَ» [۵۵].

«فرشتگانى پى در پى بر شما وارد مى‌شوند، گروهى شب مى‌آیند و گروهى روز مى‌آیند، و این‌ها صبح و عصر با هم یک جا جمع مى‌شوند، سپس آنانی که شب را با شما گذرانده‌اند به طرف آسمان بالا مى‌روند، خداوند در حالیکه حال انسان‌ها را از فرشتگان بهتر مى‌داند از آن‌ها سؤال مى‌کند: چگونه و در چه حالى بندگانم را ترک کردید؟ آن‌ها مى‌گویند: آن‌ها را ترک کردیم در حالیکه نماز مى‌خواندند، و به آنان وارد شدیم درحالیکه نماز مى‌خواندند».

جریر بن عبدالله البجلىس روایت مى‌کند شب چهاردهمى بود که نزد رسول اللهص نشسته بودیم و آن حضرت به ماه نگاهى کرد و فرمود: «إِنَّكُمْ سَتَرَوْنَ رَبَّكُمْ كَمَا تَرَوْنَ هَذَا الْقَمَرَ لاَ تُضَامُّونَ فِى رُؤْيَتِهِ، فَإِنِ اسْتَطَعْتُمْ أَنْ لاَ تُغْلَبُوا عَلَى صَلاَةٍ قَبْلَ طُلُوعِ الشَّمْسِ وَصَلاَةٍ قَبْلَ غُرُوبِ الشَّمْسِ، فَافْعَلُوا» [۵۶].

«همانا همه شما یعنى مؤمنان خدا را خواهید دید، همچنانکه همه شما این ماه شب چهاردهم را مى‌بیند و در دیدن آن هیچ مزاحمت و مانعى براى شما ایجاد نمى‌شود، پس اگر توانستید که بر شما نمازى قبل از طلوع آفتاب یعنى نماز صبح و نمازى قبل از غروب آفتاب یعنى نماز عصر غلبه نکند این کار را بکنید» [۵٧].

از بریدهس روایت است که رسول اللهص فرمودند: «من ترك صلاة العصر فقد حبط عمله» [۵۸].

«کسی که نماز عصر را عمداً ترک کند تمام أعمال و کردار او باطل مى‌شود».

والله ولى التوفيق وآخر دعوانا أن الحمدلله رب العالـمين.

وصلى الله وسلم على نبينا محمد وعلى آله وصحبه أجمعين

[۵۲] متفق علیه. [۵۳] رواه أحمد في الـمسند ۴/۱۳۶، ۲۶۱، ومسلم حدیث ۲۱۳ (۶۳۴)، ۱/۴۴۰، و أبوداود، صحيح سنن أبيداود حدیث ۴۲٧، ۱/۱۲۶. [۵۴] رواه مسلم حدیث ۲۱۳ (۶۳۴) ۱/۴۴۰. [۵۵] متفق علیه. [۵۶] متفق علیه. [۵٧] رؤیت و دیدن باریتعالى دیدن حقیقى است که فقط براى مؤمنان در روز قیامت امکان پذیر است، بر خـلاف بعضى از فرق‌هاى ضاله و گمراه که در دیدن خداوند در روز قیامت ممانعت مى‌ورزند و مى‌گویند دیدن حقیقى امکان پذیر نیست، أما عقیده أهل سنت و جماعت بر این است که دیدن خداوند در روز قیامت فقط براى مؤمنان امکان پذیر خواهد بود. [۵۸] رواه البخاري حدیث ۵۵۳ و ۵٩۴، (الفتح ۲/۳۱)، صحیح سنن النسائی حدیث ۴٧۳، ۱/۱۵٩، وصحیح سنن ابن ماجه حدیث ۵۶۸، ۱/۱۱۵.