صفحه نخست حدیث و سنت فیض الباری شرح مختصر صحیح البخاری- جلد پنجم سُورَةُ «بَرَاءَةَ» [التَّوبَةِ]
سورۀ براء...

سُورَةُ «بَرَاءَةَ» [التَّوبَةِ]
سورۀ براءه [۲۸۱]

[۲۸۱] از مسائل متعلق به این سوره آنکه: ۱) سورۀ براءه مدنی است، مگر دو آیت آخر آن که از ﴿لَقَدۡ جَآءَكُمۡ رَسُولٞ مِّنۡ أَنفُسِكُمۡ تا آخر سورۀ باشد، که در مکه نازل گردیده است. ۲) این سورۀ دارای سیزده نام است، که عبارت‌اند از: براءه، توبه، عذاب، مقشقشه، بحوث، فاضحه، مبعثره، مثیره، حافره، مشرده، مخزیه، منکله، و مدمدمه. ۳) در اینکه چرا در اول آن (بسم الله) ذکر نشده است، اقوال متعددی وجود دارد، و اشهر آن اقوال این است که چون این سورۀ بیانگر نقض عهد بین مسلمانان و مشرکان است، از این جهت در آن بسم الله ذکر نگردیده است، زیرا عادت در آن وقت آن بود که اگر عهدی را نقض می‌کردند، بسم الله را در آن ذکر نمی‌کردند، و این سورۀ بنا به همان عادت نازل گردید، حاکم نیشاپوری در مستدرک خود از ابن عباسب روایت می‌کند که گفت: از علیس سبب عدم وجود (بسمله) را در اول سورۀ براءه پرسیدم، گفت: سبب این امر آن است که (بسمله) بیانگر امان، و سورۀ براءه بیانگر جنگ و قتال است. ۴) این سورۀ دارای (۱۶) شانزده رکوع، و (۱۲٩) یک صد وبیست ونه آیت، و (۲۵۲٧) دو هزار و پنج صد وبیست وهفت کلمه، و (۱۱۳۶٠) یازده هزار وسه صد وشصت حرف، و (۴٧۶٠) چهار هزار وهفت صد وشصت نقطه است.