باب ۶: درباره نزول آیه تحریم شراب

۱٩۰۵ـ حدیث: «عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَ: خَطَبَ عُمَرُ عَلَى مِنْبَرِ رَسُولِ اللهِج فَقَالَ: إِنَّهُ قَدْ نَزَلَ تَحْرِيمُ الْخَمْرِ وَهِيَ مِنْ خَمْسَةِ أَشْيَاءَ: الْعِنَبِ وَالتَّمْرِ وَالْحِنْطَةِ وَالشَّعِيرِ وَالْعَسَلِ وَالْخَمْرُ مَا خَامَرَ الْعَقْلَ وَثَلاَثٌ، وَدِدْتُ أَنَّ رَسُولَ اللهِ ج لَمْ يُفَارِقْنَا حَتَّى يَعْهَدَ إِلَيْنَا عَهْدًا: الْجَدُّ وَالْكَلاَلَةُ وَأَبْوَابٌ مِنْ أَبْوَابِ الرِّبَا» [۶۴۰].

یعنی: «ابن عمرب گوید: عمرس بر بالاى منبر رسول خدا سخنرانى کرد، گفت: آیه تحریم شراب بر پیغمبر ج نازل شده است، شراب از پنج چیز تهیه مى‌شود: انگور، خرما، گندم، جو و عسل. شراب آن است که باعث از بین رفتن عقل باشد، من آرزو داشتم که رسول خدا از ما جدا نمى‌شد تا سه موضوع را براى ما روشن مى‌کرد، اوّل: مسئله ارث جد با برادر (آیا «جد» پدربزرگ در مسئله ارث برادر را حجب مى‌کند یا برادر او را حجب مى‌نماید یا با هم شریک مى‌شوند؟). دوم: مسئله کلاله در ارث (آیا کلاله میتى است که اولاد و پدر نداشته باشد؟ یا عموزاده‌هاى بعید است؟ یا مقصـود چیز دیگرى است؟). مسئله سوم: ربا الفضل است، (چون ربا النسیئه متفق علیه اصحاب است)».

[۶۴۰] أخرجه البخاري في: ٧۴ كتاب الأشربة: ۵ باب ما جاء في أنّ الخمر ما خامر العقل من الشراب.