صفحه نخست آداب و رسوم اسلامی سالگردها و مناسبت های ناروا ۲- بدعت بودن نماز تراویح بعد از نماز مغرب

۲- بدعت بودن نماز تراویح بعد از نماز مغرب

این بدعت کار رافضی‌ها می‌باشد، چون آن‌ها ‌نماز تراویح را مکروه می‌دانند، و گمان می‌کنند این نماز بدعت است [۶۲۰] و عمر س آن را بوجود آورده است، و معلوم است که موقف و نظر آن‌ها ‌در مورد عمر فاروق س چیست، پس گمان می‌کنند که ایشان آنماز تراویح را به وجود آورده است. پس اگر آن را بعد از نماز مغرب انجام دهند دیگر نماز تراویح نمی‌شود [۶۲۱].

از شیخ الإسلام ابن تیمیه / در مورد کسی که نماز تراویح را بعد از نماز مغرب می‌خواند سؤال شد آیا این کار سنت است یا بدعت؟ و بیان می‌کنند که امام شافعی / بعد از نماز مغرب آن را خوانده است، و بعد از نماز عشاء آن را به اتمام رسانده است؟

شیخ الإسلام / جواب داد: الحمدلله رب‌العالمین، نماز تراویح سنت است بعد از نماز عشاء خوانده شود، همانطور که تمام سلف صالح و ائمه بر این نظریه اتفاق دارند، و این نقل مذکور از امام شافعی / باطل است. تمام ائمه در زمان پیامبر ج و خلفای راشدین آن را بعد از نماز عشاء خوانده‌اند، ائمه اربعه هم همان کار را کرده‌اند، از هیچ کدام از آن‌ها ‌روایت نشده که بعد از نماز مغرب آن را خوانده باشند، به همین دلیل است به آن قیام ماه رمضان گفته می‌شود، همچنان که پیامبر ج می‌فرماید: «إن الله فرض عليكم صيام رمضان، وسننت لكم قيامه، فمن صامه وقامه غفرله ما تقدم من ذنبه» [۶۲۲]. «خداوند روزۀ ماه رمضان را برشما واجب کرده است، و من قیام و عبادت در شب‌های آن را برای شما سنت قرار داده‌ام، هر کس روزۀ آن را بگیرد و در شب به عبادت بپردازد، خداوند گناهان گذشتۀ او را می‌بخشد».

عبادت و قیام در شب در ماه رمضان و غیر آن معمولاً بعد از عشاء صورت می‌گیرد، که در سنت هم به صراحت بیان شده است: «أنه لما صلي بهم قيام رمضان صلي بعد العشاء» [۶۲۳]. «پیامبر ج هر گاه با صحابه در رمضان قیام اللیل می‌خواند بعد از نماز عشاء آن را انجام می‌داد».

قیام اللیل پیامبر ج نمازهای وتر ایشان بود، در ماه رمضان و غیررمضان در شب یازده رکعت نماز، یا سیزده رکعت می‌خواند، اما آن‌ها ‌را طولانی می‌خواند. و آن گاه که طولانی کردن نماز برای مردم سخت شد و احساس خستگی کردند أبی‌بن کعب در زمان عمربن خطاب س بیست رکعت می‌خواند و بعد از آن وتر ادا می‌کرد، آن را کوتاه می‌خواند، زیاد نمودن تعداد رکعت‌ها به جای طولانی کردن قیام بود، و بعضی از سلف صالح چهل رکعت می‌خواندند، ولی قیام آن‌ها ‌کوتاه‌تر بود، و بعد از آن سه رکعت وتر می‌خواندند، و بعضی دیگر سی و شش رکعت می‌خواندند و بعد از آن وتر می‌خواندند، و این قیام‌ها و نمازها بعد از نماز عشاء صورت می‌گرفت و معروف بود. هر کسی قبل از نماز عشاء آن را بخواند راه مبتدعین و مخالفین سنت پیامبر ج را در پیش گرفته و می‌گیرد، والله اعلم [۶۲۴].

[۶۲۰] به کتاب مختصر التحفة الإثنی عشریة، للآلوسی، ص (۲۵۵). [۶۲۱] به کتاب الفتاوی شیخ الإسلام ابن تیمیه، (۲۳/۱۲۰) مراجعه شود. [۶۲۲] رواه احمد فی مسنده، (۱/۱٩۱) رواه النسائی فی سننه، (۴/۱۵۸)، باب ثواب من قام رمضان وصامه وقامه إیمانا واحتسابا، و رواه ابن ماجه فی سننه، (۱/۴۲۱)، حدیث (۱۳۲۸)، و صحیح ابن خزیمه، حدیث شماره: ۲۲۰۱. [۶۲۳] در کتاب‌های حدیث، این حدیث را نیافته‌ام، اما عموم احادیث بر انجام نماز تراویح بعد از عشاء دلالت دارند چنان که در حدیث ابوذر که در همین کتاب آمده است گذشت. [۶۲۴] به مجموع الفتاوی، ص (۲۳/۱۱٩-۱۲۱) مراجعه شود.