چهارم: نماز تراویح

۲۸- عایشه ل می‌فرماید: «أن رسولالله ج صلى ذات ليلة في الـمسجد فصلى بصلاته ناس، ثم صلى من القابلة فكثر ثم اجتمعوا من الليلة الثالثة أو الرابعة فلم يخرج إليهم رسولالله ج فلما أصبح قال: قد رأيت الذي صنعتم، ولم يمعني من الخروج إليكم إلا أني خشيت أن تفرض عليكم وذلك في رمضان» متفق علیه [۵٧۶].

وفي روایة: «ولكني خشيت أن تفرض عليكم فتعجعزوا عنها» [۵٧٧]. «پیامبر ج شبی در مسجد نماز خواند، چند نفری با او نماز خواندند، شب آینده نماز خواند مردم زیاد شدند، سپس در شب سوم یا چهارم بسیاری جمع شدند پیامبر ج به مسجد نرفت و نزد آن‌ها ‌نیامد، فردای آن روز فرمود: اجتماع شما را دیدم، تنها چیزی که باعث شد خارج نشوم و نزد شما نیایم این بود که ترسیدم این نماز بر شما واجب گردد، این کار در ماه رمضان بود. و در روایت دیگر آمده است: اما ترسیدم که بر شما واجب شود و شما هم نتوانید آن را انجام دهید».

۲٩- ابو سلمه بن عبدالرحمن می‌فرماید از عایشه ل سؤال کردم پیامبر ج در ماه رمضان چگونه نماز می‌خواند؟ گفت: «ما كان يزيد في رمضان ولا في غيره علي أحد عشرة ركعة، يصلي أربعاً فلا تسأل عن حسنهن وطولـهن، ثم يصلي أربعاً فلا تسأل عن حسنهن وطولـهن ثم يصلي ثلاثاً، فقلت: يا رسولالله ج أتنام قبل أن توتر؟ قال يا عايشه إن عيني تنامان، ولا ينام قلبي» متفق علیه [۵٧۸]. «پیامبر ج نه در ماه رمضان و نه در غیر آن از یازده رکعت بیشتر نمی‌خواند چهار رکعت نماز می‌خواند اما قشنگی و طول آن‌ها ‌قابل تعریف نیست، سپس چهار رکعت دیگر را می‌خواند آن هم در نهایت قشنگی و طولانی، سپس سه رکعت دیگر را می‌خواند. گفتم: ای رسول خدا ج آیا قبل از اینکه وتر را بخوانی، می‌خوابی؟ فرمود: ای عایشه چشمان من می‌خوابند اما قلبم نمی‌خوابد».

۳۰- عبدالرحمن بن عبدالقادری می‌گوید: با عمر بن الخطاب س شبی در ماه رمضان به مسجد رفتم، دیدیم که مردم متفرق هستند و هر کس به تنهایی نماز می‌خواند، و دیگری نماز می‌خواند جماعتی هم به او اقتدا کرده‌اند نماز می‌خوانند، عمر فاروق س فرمود: اگر من این مردم را جمع کنم و یک قاری و امام داشته باشند کاری خوب و شایسته است، سپس تصمیم گرفت و أبی‌بن کعب را امام قرار داد، سپس شبی دیگر با او به مسجد رفتم دیدم که مردم همگی به قاری خود اقتدا کرده‌اند، عمر گفت: این خوب‌ترین بدعت است، ولی اگر بخوابند و آخر شب آن را اقامه کنند خوب‌تر و فضیلت‌ بیشتری دارد، و مردم اول شب آن را اقامه می‌کردند [۵٧٩].

[۵٧۶] رواه البخاری فی صحیحه مع فتح الباری، (۳/۱۰)، کتاب التهجد، حدیث شماره: (۱۱۲٩) و مسلم فی صحیحه، کتاب صلاة المسافرین، حدیث (٧۶۱). [۵٧٧] رواه البخاری فی صحیحه مع فتح الباری، (۴/۲۵۰-۲۵۱)، کتاب صلاة المسافرین، حدیث (۲۰۱۲) و مسلم فی صحیحه، کتاب صلاة المسافرین، حدیث (٧۶۱). [۵٧۸] رواه البخاری فی صحیحه مع فتح الباری، (۴/۲۵۱)، کتاب صلاة التراویح، حدیث شماره (۲۰۱۲) و مسلم، کتاب صلاة المسافرین، حدیث شماره (٧۳۸). [۵٧٩] رواه مالک فی الموطأ، (۱/۱۱۴-۱۱۵)، کتاب الصلاة فی رمضان، حدیث شماره: (۳) و رواه البخاری فی صحیحه مع فتح الباری، (۴/۲۵۰)، کتاب صلاة التراویح، حدیث شماره (۲۰۱۰)، و سنن بیهقی، کتاب الصلاة، باب قیام شهر رمضان.