صفحه نخست عقاید (کلام) روش زندگی مسلمان ماده هفتم‏: رکن چهارم (وقوف در عرفه):

ماده هفتم‏: رکن چهارم (وقوف در عرفه):

وقوف عرفه، رکن چهارم از ارکان حج است. رسول للّهص مى‏فرماید: «اَلْحَجُّ اَلْعَرَفَةُ» «حج همان عرفه است» و معنى آن حضور پیدا کردن به میدانى که عرفه نام دارد مى‏باشد، این حضور چه یک لحظه باشد چه بیشتر البته با نیت وقوف. زمان وقوف از وقت ظهر روز نهم ذیحجه شروع مى‏شود و تا طلوع فجر شب دهم ذیحجه پایان مى‏پذیرد. وقوف، واجبات، سنن و مستحباتى دارد که با انجام آن وقوف کامل مى‏گردد.

۱- واجبات وقوف:‏

۱- حضور در عرفه روز نهم ذیحجه بعد از زوال خورشید تا غروب.

۲- بعد از برگشتن از عرفات در شب دهم ذیحجه، شب گذاردن در مزدلفه.

۳- رمى جمره عقبه (سنگ انداختن) در اولین روز نحر، (دهم ذیحجه).

۴- حلق (تراشیدن) یا تقصیر (کوتاه کردن) موهاى سر بعد از رمى جمره عقبه در روز قربان (دهم ذیحجه)

۵- گذراندن شب‌هاى یازدهم و دوازدهم و سیزدهم ذیحجه در منى یا گذراندن دو شب، یازدهم و دوازدهم براى کسانى که عجله دارند.

۶- زدن جمره‏ها سه گانه بعد از زوال در تمام روزهاى تشریق (سه روز، یازدهم و دوازدهم و سیزدهم ذیحجه ایام تشریق هستند. مترجم). یا حد اقل در دو روز اول (یازدهم و دوازدهم ذیحجه)

توجه: دلیل وجوب این اعمال، عمل رسول اللّهص و حدیث قولى آن حضرت است که مى‏فرماید: «خُذُوْا عَنِّىْ مَنَاسِكَكُمْ» «احکام و مناسک حج تان را از من یاد بگیرید». (مسلم). و مى‏فرماید: «حَجُّوْا كَمَا رَأَيْتُمُونِى أَحُجُّ» (في الصحيحن). «حج تان را مانند حج من انجام دهید».

سنت‏هاى وقوف:‏

۱- رفتن به منى روز هشتم ذیحجه و گذراندن شب نهم در آنجا و بیرون نرفتن از منى مگر بعد از طلوع خورشید تا اینکه نمازهاى پنجگانه در آنجا خوانده شود.

۲- حضور پیدا کردن در مسجد نمره در عرفات و خواندن نماز ظهر و عصر بصورت قصر و جمع کردن آن دو نماز همراه با امام در وقت ظهر.

۳- انجام وقوف عرفه بعد از ادا نماز ظهر و عصر همراه با امام و ادامه وقوف همراه با ذکر و دعا تا غروب خورشید.

۴- تأخیر نماز مغرب و اداء آن در مزدلفه همراه با نماز عشاء پس نماز مغرب و عشاء را بصورت جمع تأخیر در مزدلفه انجام دهد.

۵- رعایت ترتیب میان رمى جمره عقبه، نحر و حلق و طواف زیارت.

۶- اداء طواف زیارت در روز قربانى -دهم- قبل از غروب.

مستحبات وقوف:

۱- صبح روز نهم به عرفه از مسیر (ضبّ)

۲- غسل کردن بعد از زوال خورشید براى وقوف (عرفه) این غسل مشروع است حتى براى حایض و نفساء.

۳- ایستادن در نقطه‏اى که رسول اکرمص ایستاده است یعنى کنار صخره بزرگى که در دامن جبل رحمت قرار دارد و جبل رحمت در وسط میدان عرفات است.

۴- بکثرت ذکر و دعا وقت وقوف عرفه و رو به قبله نمودن موقع وقوف تا غروب خورشید.

۵- بازگشت از عرفات از راه (مازمن) نه از مسیر (ضبّ)، زیرا رسول اللّهص از یک مسیر رفته و از مسیرى دیگر برگشته است.

۶- رفتن با نهایت سکون و آرامش و دورى از هر گونه شتاب زدگى، زیرا رسول اللّهص مى‏فرماید: «أَيُّهَا النَّاسُ عَلَيْكُمْ بِالسَّكِينَةِ، فَإِنَّ الْبِرَّ لَيْسَ بِالإِيضَاعِ» (بخاری). «اى مردم، سکون و آرامش را براى خود برگزینند، زیرا در عجله و شتابزدگى هیچگونه خیر و برکتى وجود ندارد».

٧- به کثرت لبیک گفتن در مسیر عرفات، مزدلفه، منى این تلبیه تا شروع زدن جمره عقبه ادامه یابد.

۸- برداشتن هفت عدد سنگ ریزه از مزدلفه براى زدن شیطان اول.

٩- رفتن از مزدلفه بسوى منى بعد از روشن شدن و قبل از طلوع خورشید.

۱۰- به سرعت گذشتن از وادى محسر و به حرکت در آوردن جانور سوارى یا وسیله موتورى، که مزاحمت ایجاد کنند.

۱۱- زدن جمره عقبه میان طلوع خورشید و زوال آن.

۱۲- گفتن اللّه اکبر با پرتاب هر سنگریزه موقع زدن جمره‏ها.

۱۳- ذبح را شخصا انجام دادن یا حضور پیدا کردن در محل ذبح و گفتن این کلمات، «اللَّهُمَّ هَذَا مِنْكَ وَإِلَيْكَ اللَّهُمَّ تَقَبَّلْ مِنِّىْ، كَمَا تَقَبَّلْتَ مِنْ إِبْرَاهِيْمَ خَلِيْلَكَ» بعد از گفتن بسم اللّه، اللّه‏اکبر - که گفتن دو کلمه واجب است.

۱۴- خوردن از گوشت «دم شکر» یا قربانى، رسول اللّهص از گوشت «دم شکر» یا قربانى تناول مى‏فرمود.

۱۵- پیاده براى انجام جمره‏هاى سه گانه، روزهاى دهم، یازدهم و دوازدهم.‏

۱۶- خواندن این دعا «اللّه أكبر، اللَّهُمَّ اجْعَلْهُ حَجًّا مَّبْرُوْرًا وَسَعْيًا مَّشْكُورًا وَذَنْبًا مَّغْفُورًا» با زدن هر یک از سنگریزه‏ها.

۱٧- توقف کردن و دعا خواستن و رو به قبله ایستادن در هنگام دعاء بعد از زدن جمره اول و دوم نه سوم، رسول اللّهص بعد از زدن اول و دوم دعا نموده و بعد از سوم بدون دعا آنجا را ترک نموده است.

۱۸- زدن جمره عقبه از داخل وادى، رو به جمره نموده بیت را در سمت چپ خود قرار دهد، منى را در سمت راست.

۱٩- خواندن این دعاء موقع برگشتن از مکه «آيِبُونَ تَائِبُونَ عَابِدُونَ سَاجِدُونَ لِرَبِّنَا حَامِدُونَ صَدَقَ وَعْدَهُ وَنَصَرَ عَبْدَهُ وَهَزَمَ الأَحْزَابَ وَحْدَهُ» رسول اللّهص موقع برگشتن از مکه دعاى مذکور را خوانده است.